REKLAMA
PARTNERZY PORTALU Ecophon Forbo
×

Szukaj w serwisie

Nowa Huta miała być miastem idealnym

  • Autor: PAP
  • 26 wrz 2018 09:16
fot. shutterstock

Nowa Huta miała być pierwszym w Polsce miastem zaprojektowanym w stylu socrealistycznym. Z biegiem lat zmieniała się jak cały Kraków – mówi Maria Wąchała-Skindzier, historyk i kierownik Muzeum Dzieje Nowej Huty, oddziału Muzeum Historycznego Miasta Krakowa.

REKLAMA

Nowa Huta w 2019 r. będzie obchodzić 70-lecie powstania. Jak się ona narodziła?

Maria Wąchała-Skindzier: Początki Nowej Huty sięgają 1949 r. i były wynikiem włączenia Polski w strefę wpływów sowieckich, czego wyrazem było wyłączenie Polski z planu Marshalla w 1948 r. Wczesną wiosną 1949 r., podczas wizyty inżynierów sowieckich i polskich, szukających najlepszej lokalizacji dla wielkiej huty, połączonej z pierwszym, modelowym, socjalistycznym miastem w Polsce, podjęto decyzję, że tereny podkrakowskich wsi Mogiła i Pleszów będą najlepiej pasowały do tych założeń. Była to decyzja dosyć kontrowersyjna, w związku z bliskością starego, zabytkowego Krakowa, ostoi polskości.

Co ważne, Nowa Huta miała być miastem idealnym - "bez przedmieść i zaułków". To miało być pierwsze w Polsce miasto, zaprojektowane w stylu socrealistycznym. Główną cechą tego stylu był m.in. monumentalizm i zwarta, koncentryczna zabudowa.

Nową Hutę zaprojektował doskonały zespół architektów i urbanistów pod kierunkiem Tadeusza Ptaszyckiego. Wymienić tu należy również Janusza i Martę Ingardenów, którzy projektowali większość budynków użyteczności publicznej. Zawdzięczamy im takie realizacje, jak m.in. Centrum Administracyjne Kombinatu, Teatr Ludowy, a z późniejszych, modernistycznych, tzw. blok szwedzki.

Jak miała wyglądać Nowa Huta według Ptaszyckiego i dlaczego całego planu nie zrealizowano?

M. W.-S.: W planie pierwotnym zakładano, że sercem Nowej Huty będzie plac, z którego miały wychodzić najważniejsze arterie Nowej Huty. I tak jest do dziś. Natomiast z tą różnicą, że plac Centralny nie został, inaczej niż w planie pierwotnym, "domknięty". Od strony łąk nowohuckich, plac miał zamykać Teatr Wielki, a na samym placu w planie pierwotnym dostrzec można iglicę, spajającą całe założenie.

Zabudowa wokół placu Centralnego miała być zwarta, koncentryczna, monumentalna z cytatami architektonicznymi z renesansu i baroku. Rozrzedzać się miała w kierunku kombinatu na osiedla mniejsze, bardziej zaciszne. To także zostało zrobione zgodnie z pierwotną koncepcją. Niezmienna pozostała architektura i układ urbanistyczny. Nie ma w Polsce drugiego miejsca urbanistycznie i architektonicznie tak oryginalnego. Tylko Marszałkowska Dzielnica Mieszkaniowa oraz Nowe Tychy można rozpatrywać pod względem podobieństw stylistycznych do Nowej Huty.



Rekomendowane dla Ciebie


FORUM TYMCZASOWO NIEDOSTĘPNE

W związku z ciszą wyborczą dodawanie komentarzy zostało tymczasowo zablokowane.



REKLAMA

LUDZIE Z BRANŻY

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.