REKLAMA
PARTNER PORTALU
×

Szukaj w serwisie

Łódzkie rzeźby Andrzeja Jocza

  • Autor: UMŁ
  • 23 sty 2022 09:07
Łódzkie rzeźby Andrzeja Jocza
Zegar Słoneczny, fot. UM Łódź
Łódzkie rzeźby Andrzeja Jocza
Łódzkie rzeźby Andrzeja Jocza
Łódzkie rzeźby Andrzeja Jocza

Są w Łodzi rzeźby plenerowe wyjątkowo mocno wrośnięte w miejski krajobraz. Zegar słoneczny w parku Staromiejskim, „Czółenka” przed dworcem Łódź Kaliska, widzewska „Dzianina”, „Paragraf” – wszystkie je łączy osoba Andrzeja Jocza, jednego z najwybitniejszych łódzkich rzeźbiarzy.

REKLAMA

Andrzej Jocz urodził się w Wilnie, ale przez większość życia związany był z Łodzią – tu ukończył liceum i studia, tu pracował i wykładał na ASP. Rzeźby odznaczonego medalem Gloria Artis profesora nie ukrywają się w muzealnych salach, ale towarzyszą łodzianom na każdym kroku. Jego styl – biologiczny, pełen miękkich linii oraz odwołań do natury i techniki – najwyraźniej widać w cyklu „Autonomizmów”: ażurowym „Dziurawcu” stojącym między blokami na osiedlu Piaski, obłym „Dwulicowcu” (Wydział Zarządzania UŁ) i roztańczonym „Pląsawcu” (Collegium Geographicum UŁ).

„Całoroczny zegar słoneczny”

Najstarszą z rzeźb plenerowych Andrzeja Jocza, powstałą w 1975 r., jest zegar słoneczny z parku Staromiejskiego. Granitowe słupki z godzinami otaczają rzeźbę przedstawiającą fragment Układu Słonecznego. Mamy tu otwory symbolizujące planety (tak, wbrew pozorom to nie dziury w serze szwajcarskim!) oraz ich nazwy na małych kafelkach wpasowanych w rozchodzące się pierścieniami orbity. Wszystko przykryte żółtymi i niebieskimi płytkami z ceramiki, z odlaną z brązu strzałką. Trudno dziś wyobrazić sobie park bez tego wyjątkowego – i zwykle obwieszonego wspinającymi się na niego dziećmi – zegara!

„Dzianina”

Serowe skojarzenia budzi także najsłynniejsza rzeźba prof. Jocza – stojąca u zbiegu ul. Rokicińskiej i Puszkina 9,5-metrowa „Dzianina”. W założeniu przedstawia fragment tkanego materiału – luźnego, ażurowego u góry i ze zwartą strukturą u dołu. Jednak mieszkańcy, ze względu na „dziurkowany” kształt, zwykle nazywają ją serem. W wywiadach autor komentował, że nie przeszkadza mu ta nowa nazwa, a nawet sam jej używa. „Dzianina”, odsłonięta w 1992 r., powstała na konkurs – miała odwoływać się do włókienniczej historii miasta i wprowadzić na blokowisko trochę charakteru. I to się udało! W 2000 r. nagrodzono ją na XII Międzynarodowym Biennale Rzeźby w Poznaniu. Trzy lata temu (w 2019 r.) rzeźba przeszła konserwację – zgodnie z wizją autora została pomalowana na kolor jasnoniebieski.

„Czółenka”

Do włókienniczych tradycji miasta nawiązują także „Czółenka”, które od 1997 r. stoją przed wejściem do budynku dworca Łódź Kaliska. Ale to nie pierwsza ich lokalizacja – wcześniej, od 1979 r., ozdabiały róg skrzyżowania al. Włókniarzy i al. Mickiewicza. Rzeźba przedstawia trzy wysokie na 7,5 metra czółenka tkackie, będące jednym z elementów krosna. Jocz wykonał ją w pionierskiej technice – wykorzystał stalowy szkielet, który pokrył siatką i uzupełnił gipsem, a następnie zabezpieczył laminatem z włókna szklanego i żywicy epoksydowej oraz wypełniaczy mineralnych. Dzięki temu rzeźba – mimo wystawienia na trudne warunki atmosferyczne – przetrwała w świetnej formie całe lata.

„Paragraf”

Zabawa z formą i poszukiwanie nowych rozwiązań sprawiły, że Andrzej Jocz uznał za interesujące także same stalowe konstrukcje, na których opierał swoje wcześniejsze prace. Tak – z nagich, metalowych prętów – zbudowana jest rzeźba stojąca od 2008 r. przed nową siedzibą Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego. Podobnie jak widziany z lotu ptaka budynek ma ona kształt paragrafu. Ażurowa forma nie przytłacza przestrzeni i świetnie koresponduje z nowoczesną architekturą, która ją otacza. A wrośnięcie w miasto, stanie się z nim jednością – to Andrzej Jocz uważał za najważniejszy cel, jaki stoi przed jego rzeźbami.

Podobał się artykuł? Podziel się!


Rekomendowane dla Ciebie





Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do odwołania zgody oraz prawo sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl. Wycofanie zgody nie wpływa na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego przed jej wycofaniem.

W dowolnym czasie możesz określić warunki przechowywania i dostępu do plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej.

Jeśli zgadzasz się na wykorzystanie technologii plików cookies wystarczy kliknąć poniższy przycisk „Przejdź do serwisu”.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.