Wystawa Mistrzowie Architektury prezentowana w Pradze



Paulina Odlanicka-Poczobutt - 06-12-2021 10:16


Wystawa o cyklu Mistrzowie Architektury prezentowana jest obecnie w Narodowej Bibliotece Technicznej w Pradze. To ta sama instalacja, która znalazła się w przestrzeni Spodka w ramach 4 Design Days 2020. Od tego czasu została uzupełniona o realizacje kolejnych Mistrzów Architektury, którzy zdążyli odwiedzić Katowice jeszcze przed wybuchem pandemii.

Mistrzowie Architektury to cykl wykładów o tematyce architektonicznej, organizowany przez katowicki oddział Stowarzyszenia Architektów Polskich. Do Katowic zapraszani są znani międzynarodowi architekci, którzy wyróżniają się innowacyjnymi realizacjami we wszystkich częściach świata. Cykl został zapoczątkowany w 2004 roku przez architekta Wojciecha Małeckiego. Od tego czasu, stolicę Śląska odwiedziły takie osobowości jak Eduardo Souto de Moura, Jette Hopp z pracowni Snøhetta, Dietmar Eberle i wielu innych.

Obecnie, za organizację cyklu Mistrzowie Architektury odpowiada grupa młodych architektów należących do katowickiego oddziału SARP. Na przełomie 2019 i 2020 roku, stworzyli oni specjalną wystawę upamiętniającą 15-lecie cyklu Mistrzowie Architektury, która została zaprezentowana w katowickiej Galerii Rondo Sztuki. Za pomocą ruchomych okrągłych elementów, została tam przedstawiona twórczość 70-ciu architektów, którzy w latach 2004-2020 gościli w Katowicach z wykładami. Instalacja cieszyła się bardzo dużą popularnością i w dniach 6-9 lutego 2020 znalazła się również w przestrzeni katowickiego Spodka podczas konferencji 4 Design Days. Została dzięki temu dostrzeżona za granicą i trafiła na shortlistę konkursu The Plan Award w kategorii „special projects”, jako jedna z najciekawszych wystaw architektonicznych na świecie w 2020 roku.

Ten sukces, w połączeniu z organizacją wykładów on-line, przyniósł cyklowi Mistrzowie Architektury międzynarodową rozpoznawalność, a wystawą zainteresowały się środowiska architektów z różnych stron świata. Ekspozycja rozpoczęła swoją podróż po Europie, a pierwszym przystankiem stała się stolica Czech - Praga. Na zaproszenie Stowarzyszenia Architektów Czeskich (cz. Obec architektů), wystawa została zaprezentowana w budynku Narodowej Biblioteki Technicznej (Národní technická knihovna).

Budynek ten powstał w 2009 roku, według projektu pracowni Projektil Architekti (architekci Roman Brycht, Adam Halíř, Ondřej Hofmeister i Peter Lešek) po zdobyciu I nagrody w konkursie architektonicznym z 2000 roku. Zaprojektowany został w taki sposób, by formą i wykończeniem elewacji tworzył spójną całość z otaczającymi go budynkami Politechniki Praskiej, których styl odpowiada architekturze lat ‘20 i ’80. Obiekt wykazuje się jednocześnie niezwykłą finezją wnętrza, odkrywając przed użytkownikami połączenie nowoczesnych surowych materiałów z silnym kolorystycznym akcentem posadzek.

Ta przestrzeń stała się miejscem wernisażu wystawy, który odbył się 17 września 2021 z udziałem ponad 50-ciu polskich i czeskich architektów. Wystawę zainaugurowała dyskusja środowisk polsko-czeskich na temat realiów pracy architekta w obydwu tych krajach. Jej uczestnikami ze strony polskiej byli Małgorzata Pilinkiewicz (prezes Krajowej Rady Izby Architektów RP), Tomasz Studniarek (prezes katowickiego oddziału Stowarzyszenia Architektów Polskich w latach 2003-2009) oraz Paulina Adamczyk (kurator cyklu Mistrzowie Architektury w latach 2014-2017). Środowisko czeskie reprezentowali natomiast Oleg Haman, prezes Stowarzyszenia Architektów Czeskich oraz David Wittassek z Czeskiej Izby Architektów (cz. Česká komora architektů). Dyskusję poprowadzili Wojciech Fudala - obecny kurator cyklu Mistrzowie Architektury oraz Jana Krivenkaja, czeska dziennikarka reprezentująca na co dzień Forbes Česko.

Rozmowa okazała się cenną wymianą doświadczeń nie tylko na polu podobieństw, ale przede wszystkim różnic. Jak łatwo można się domyślić, tematem niedającym zadowolenia żadnej ze stron była kwestia zarobków. Godzinna dyskusja uświadomiła jednak różne podejście polskich i czeskich architektów do sposobu wyceniania swoich projektów, a także do sposobu organizowania konkursów architektonicznych.

Mimo dymorfizmu poszczególnych społeczeństw zauważyć można pewne dobre praktyki, których ostateczną formą staje się rozwój współczesnej architektury w krajach, które we względnie niedawnym okresie znajdowały się pod władzą komunistyczną.

Głównym wnioskiem jakim zakończyła się dyskusja było uświadomienie, że mimo bycia sąsiadami, wiemy o sobie stosunkowo niewiele. Wszyscy zgodzili się, że należy położyć większy nacisk na komunikację pomiędzy obydwoma krajami i wzajemnie promować swoje realizacje, bo zarówno Polska i Czechy mają się czym pochwalić.

Po zakończeniu oficjalnej części, dyrektor Narodowej Biblioteki Technicznej Milan Mikuláštík oficjalnie otworzył wystawę. Pozostanie ona w stolicy Czech do 15 grudnia, by wkrótce wyruszyć do kolejnej europejskiej stolicy.